2026-2027 · MEB ortak yazılıya uygun
6. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım 1. Dönem 1. Yazılı Soruları
- 61 soru
- Cevap anahtarlı
- Puanlama ölçütlü
- 0 MEB senaryosu
6. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım 1. dönem 1. yazılı için Yenilikçi Bilişim Teknolojileri, Bilişim Teknolojilerinin Geleceği, Tablolama Programlarına Giriş ve Gerçek Yaşam Problemleri ile Tablolama konularından 61 açık uçlu soru. Her sorunun cevabı ve puanlama ölçütü var; sorular 2026-2027 MEB ortak yazılı konu-soru dağılım tablosundaki öğrenme çıktılarına göre hazırlandı.
Yapay zekâ kontrollü
Yeni yazılı aç
Okulunun MEB senaryosunu seç ya da dağılımı kendin ayarla; sorular havuzdan rastgele gelir. Cevaplarını yaz, yapay zekâ puanlasın ve neyi eksik bıraktığını söylesin. Günde 3 yazılı, reklamsız.
61 soru, 4 konu. Bir konu seç, soruyu çöz, sonra cevabını aç.
Yenilikçi Bilişim Teknolojileri13 soru
- 1
Soru 1: Yenilikçi bilişim teknolojisi denildiğinde ne anlaşıldığını kısaca açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Günlük hayatı önceki teknolojilere göre daha kolay, hızlı ve verimli hâle getiren yeni araç ve sistemlerdir.
Puanlama: Tam puan: Günlük hayatı kolaylaştıran/hızlandıran yeni araç ve sistemler olduğunu belirtir. Kısmi puan: Yalnızca 'yeni teknoloji' der, günlük hayata katkısını belirtmez.
Anahtar kavramlar: günlük hayat, kolay, hızlı, verimli
- 2
Soru 2: Bilgisayarların ve makinelerin öğrenme, karar verme ve problem çözme gibi insan zekâsına özgü işlemleri yapabilecek şekilde tasarlanmasına ne ad verilir? Yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Yapay zekâ.
Puanlama: Tam puan: Yapay zekâ yazar.
Anahtar kavramlar: yapay zekâ
- 3
Soru 3: Eğitim alanında kullanılan yenilikçi bilişim teknolojilerinden ikisini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Artırılmış gerçeklik destekli ders içerikleri ve yapay zekâ destekli eğitim yazılımları (akıllı tahtalar da kabul edilir).
Puanlama: Tam puan: Eğitim alanına uygun iki teknolojiyi yazar. Kısmi puan: Yalnızca bir teknolojiyi doğru yazar.
Anahtar kavramlar: artırılmış gerçeklik, akıllı tahta, yapay zekâ destekli yazılım
- 4
Soru 4: Bir telefon kamerası müzedeki bir esere tutulduğunda ekranda eserle ilgili bilgi belirmektedir. Bu örnekte kullanılan teknolojinin adını yazınız ve gerçek dünyayla ilişkisini açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Artırılmış gerçekliktir; gerçek dünyadaki görüntünün üzerine dijital bilgi eklenir.
Puanlama: Tam puan: Artırılmış gerçeklik adını yazar ve gerçek görüntüye dijital bilgi eklendiğini belirtir. Kısmi puan: Yalnızca teknolojinin adını yazar.
Anahtar kavramlar: artırılmış gerçeklik, gerçek görüntü, dijital bilgi
- 5
Soru 5: Giyilebilir teknolojilerin ortak özelliklerinden ikisini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Kullanıcıyla sürekli temas hâlindedirler ve topladıkları verileri anlık olarak paylaşırlar (sensörlerle veri toplarlar).
Puanlama: Tam puan: İki özelliği doğru yazar (sürekli temas, veri toplama/işleme, anlık paylaşım, sensör kullanımı). Kısmi puan: Yalnızca bir özelliği doğru yazar.
Anahtar kavramlar: sürekli temas, sensör, veri, anlık paylaşım
- 6
Soru 6: Sesli asistanların günlük hayatı nasıl kolaylaştırdığını bir örnekle açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Elle telefona dokunmadan alarm kurmayı veya mesaj göndermeyi sağlayarak zaman kazandırır.
Puanlama: Tam puan: Doğru bir örnek verir ve kolaylık/zaman kazancını belirtir. Kısmi puan: Yalnızca örnek verir, sağladığı kolaylığı belirtmez.
Anahtar kavramlar: sesli asistan, alarm/mesaj, zaman kazandırma
- 7
Soru 7: Evden uzaktayken klimayı telefonuyla açıp kapatabilen bir kullanıcının yararlandığı teknolojinin adını yazınız ve bu teknolojiyi tanımlayınız.
Cevabı göster
Cevap: Nesnelerin interneti; cihazların internete bağlanarak birbirleriyle ve kullanıcıyla veri alışverişi yapmasıdır.
Puanlama: Tam puan: Nesnelerin internetini yazar ve cihazların internet üzerinden veri alışverişi yaptığını belirtir. Kısmi puan: Yalnızca adını yazar veya tanımı eksik yapar.
Anahtar kavramlar: nesnelerin interneti, internete bağlanma, veri alışverişi
- 8
Soru 8: Giyilebilir sağlık cihazlarının sağlık alanında neden hayat kurtarıcı bir role sahip olabileceğini açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Kalp atış hızındaki anormal değişikliği anında fark ettirdiği için kişi hemen önlem alabilir.
Puanlama: Tam puan: Anormal değişikliğin anında fark edilip önlem alınabildiğini belirtir. Kısmi puan: Yalnızca 'sağlığı takip eder' der, anında önlem alma ilişkisini kurmaz.
Anahtar kavramlar: kalp atış hızı, anında fark etme, önlem
- 9
Soru 9: Akıllı saat, ışıkları uzaktan yöneten akıllı ev sistemi ve sürücü destek sistemi teknolojilerini kullanım alanlarına göre (sağlık, ulaşım, ev ve günlük yaşam) eşleştirerek yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Akıllı saat: sağlık; akıllı ev sistemi: ev ve günlük yaşam; sürücü destek sistemi: ulaşım.
Puanlama: Tam puan: Üç teknolojiyi de doğru alanla eşleştirir. Kısmi puan: İki eşleştirmeyi doğru yapar.
Anahtar kavramlar: sağlık, ev ve günlük yaşam, ulaşım
- 10
Soru 10: Artırılmış gerçeklik ile sanal gerçeklik arasındaki temel farkı, kullanıcının çevresini görmesi bakımından açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Artırılmış gerçeklikte kullanıcı gerçek ortamı görmeye devam ederken dijital öğelerle etkileşir; sanal gerçeklik ise farklı bir teknolojidir.
Puanlama: Tam puan: Artırılmış gerçeklikte kullanıcının gerçek ortamı görmeye devam ettiğini belirtir. Kısmi puan: Artırılmış gerçekliği doğru tanımlar ama sanal gerçeklikle farkı açıkça belirtmez.
Anahtar kavramlar: artırılmış gerçeklik, gerçek ortam, dijital öğe, sanal gerçeklik
- 11
Soru 11: Yeni çıkmış bir teknolojik cihazın yenilikçi bilişim teknolojisi sayılabilmesi için yalnızca yeni olması yeterli midir? Nedenini açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Hayır; var olan bir ihtiyacı daha pratik, hızlı veya güvenli şekilde karşılaması da gerekir.
Puanlama: Tam puan: Yeterli olmadığını belirtir ve bir ihtiyacı daha pratik/hızlı/güvenli karşılaması gerektiğini yazar. Kısmi puan: Yeterli olmadığını söyler ancak nedenini açıklamaz.
Anahtar kavramlar: ihtiyaç, pratik, hızlı, güvenli
- 12
Soru 12: Sürücüsüz araçlar, insansız hava araçları ve nesnelerin interneti hangi teknoloji grubunda değerlendirilir? Bu grubu oluşturan teknolojilerin ortak özelliğini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Gelecek teknolojileri; henüz yaygınlaşma sürecindedir veya yakın gelecekte hayatımızda daha çok yer alması beklenir.
Puanlama: Tam puan: Gelecek teknolojileri adını yazar ve yaygınlaşma sürecinde/ileride daha çok yer alacak olma özelliğini belirtir. Kısmi puan: Yalnızca grubun adını yazar.
Anahtar kavramlar: gelecek teknolojileri, yaygınlaşma süreci, geliştirilmeye devam
- 13
Soru 13: Yapay zekâ destekli öneri sistemleri hem eğlence hem de alışveriş alanında kullanılabilir. Teknolojiler gruplandırılırken bu durumda hangi ölçüte bakılır? Açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Aynı teknoloji birden fazla alanda kullanılabildiği için teknolojinin hangi amaçla kullanıldığına bakılır.
Puanlama: Tam puan: Teknolojinin kullanım amacına göre gruplandırıldığını belirtir. Kısmi puan: Aynı teknolojinin birden fazla alanda kullanılabildiğini söyler ancak ölçütü belirtmez.
Anahtar kavramlar: birden fazla alan, kullanım amacı
Bilişim Teknolojilerinin Geleceği17 soru
- 1
Soru 1: İlk elektronik bilgisayarların boyutları ve yapabildikleri işlemler bakımından günümüzdeki akıllı telefonlardan hangi farkları vardı? Bir cümleyle yazınız.
Cevabı göster
Cevap: İlk bilgisayarlar oda büyüklüğündeydi ve yalnızca basit hesaplama işlemleri yapabiliyordu; akıllı telefonlar ise küçüktür ve çok daha fazla iş yapabilir.
Puanlama: Tam puan: Hem boyut (oda büyüklüğünde/büyük) hem de işlem yeteneği (yalnızca basit hesaplama) farkı belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca boyut ya da yalnızca işlem farkı belirtilir.
Anahtar kavramlar: oda büyüklüğünde, basit hesaplama, küçülme
- 2
Soru 2: Bilişim teknolojilerinin tarihsel gelişiminde öne çıkan dört ortak yönden ikisini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Küçülme, hızlanma, ucuzlama ve yaygınlaşma yönlerinden herhangi ikisi.
Puanlama: Tam puan: Dört yönden herhangi ikisi doğru yazılır. Kısmi puan: Yalnızca bir yön doğru yazılır.
Anahtar kavramlar: küçülme, hızlanma, ucuzlama, yaygınlaşma
- 3
Soru 3: Cihazların yalnızca verilen komutu yerine getirmekle kalmayıp veri toplayan, öğrenen ve karar veren sistemlere dönüşmesi hangi geleceğe yönelik örüntüye örnektir? Yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Akıllanma örüntüsüne.
Puanlama: Tam puan: Akıllanma örüntüsü yazılır.
Anahtar kavramlar: akıllanma, veri toplama, karar verme
- 4
Soru 4: Bilgisayarların geçmişten günümüze küçülmesi ve işlem gücünün artması gözlemine dayanarak gelecek için nasıl bir varsayım yapılabilir? Bir cümleyle yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Gelecekte daha küçük cihazların çok daha fazla işlem yapabileceği varsayılabilir.
Puanlama: Tam puan: Cihazların daha küçüleceği ve işlem gücünün artacağı yönünde mantıklı bir varsayım yazılır. Kısmi puan: Yalnızca küçülme ya da yalnızca işlem gücü artışı belirtilir.
Anahtar kavramlar: varsayım, daha küçük cihazlar, daha fazla işlem gücü
- 5
Soru 5: Geçmişte klavye ve fareyle sağlanan insan-makine etkileşiminin günümüzde ve gelecekte nasıl değiştiğini örnek vererek açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Günümüzde dokunmatik ekran ve sesli komutlara geçilmiştir; gelecekte ses ve göz hareketi gibi daha doğal yolların yaygınlaşması beklenir.
Puanlama: Tam puan: Günümüzdeki yöntem (dokunmatik/sesli komut) ve gelecekteki beklenen yöntem (ses, göz hareketi) örnekle belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca günümüz ya da yalnızca gelecek örneği verilir.
Anahtar kavramlar: doğal etkileşim, dokunmatik ekran, sesli komut, göz hareketi
- 6
Soru 6: Buzdolabı, akıllı saat, otomobil ve ev aletlerinin internet üzerinden birbirine bağlanabilmesi hangi örüntüyle ilgilidir? Bu örüntüyü mümkün kılan teknolojiyi de yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Bağlanabilirlik örüntüsü; nesnelerin interneti.
Puanlama: Tam puan: Bağlanabilirlik örüntüsü ve nesnelerin interneti birlikte yazılır. Kısmi puan: Yalnızca birisi yazılır.
Anahtar kavramlar: bağlanabilirlik, nesnelerin interneti
- 7
Soru 7: Geçmişte bilgilerin saklandığı ortamlar ile gelecekte yaygınlaşması beklenen saklama biçimini karşılaştırarak yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Geçmişte bilgiler fiziksel ortamlarda saklanırken gelecekte bulut sistemlerinin yaygınlaşması beklenir.
Puanlama: Tam puan: Geçmişte fiziksel ortamlar, gelecekte bulut sistemleri belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca birisi belirtilir.
Anahtar kavramlar: fiziksel ortam, bulut sistemleri
- 8
Soru 8: Bir teknolojinin toplum üzerindeki etkisini değerlendirirken sorulması gereken sorulardan üçünü yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Kimlere fayda sağlar? Hangi sorunları çözebilir? Ne gibi yeni sorunlara yol açabilir? Bilinçli kullanımı için nelere dikkat edilmelidir? (herhangi üçü)
Puanlama: Tam puan: Dört değerlendirme sorusundan herhangi üçü yazılır. Kısmi puan: Bu sorulardan yalnızca biri ya da ikisi yazılır.
Anahtar kavramlar: kimlere fayda, hangi sorunları çözer, yeni sorunlar, bilinçli kullanım
- 9
Soru 9: Gelecekle ilgili varsayımların neden kesin sonuç sayılamayacağını açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Çünkü teknolojinin yönü insanların ihtiyaçlarına, bilimsel çalışmalara ve yeni buluşlara göre değişebilir.
Puanlama: Tam puan: Teknolojinin yönünün ihtiyaçlara, bilimsel çalışmalara veya yeni buluşlara göre değişebileceği belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca "tahmin olduğu için" gibi gerekçe göstermeden genel bir ifade yazılır.
Anahtar kavramlar: varsayım, ihtiyaçlar, yeni buluşlar
- 10
Soru 10: Artırılmış gerçeklik ile sanal gerçeklik arasındaki temel farkı gerçek dünyayla ilişkileri bakımından açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Artırılmış gerçeklik gerçek dünyayı dijital katmanlarla zenginleştirir; sanal gerçeklik kullanıcıyı gerçek dünyadan soyutlayıp tamamen yapay bir ortama yerleştirir.
Puanlama: Tam puan: Artırılmış gerçekliğin gerçek dünyayı zenginleştirdiği, sanal gerçekliğin ise kullanıcıyı gerçek dünyadan soyutladığı belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca bir teknolojinin özelliği doğru açıklanır.
Anahtar kavramlar: artırılmış gerçeklik, sanal gerçeklik, dijital katman, yapay ortam
- 11
Soru 11: Geleneksel yazılımlar ile yapay zekâ arasındaki farkı karar alma biçimi bakımından karşılaştırınız.
Cevabı göster
Cevap: Geleneksel yazılımlar yalnızca önceden yazılmış kuralları uygular; yapay zekâ yeni verilerle kendini eğitip esnek karar alabilir.
Puanlama: Tam puan: Geleneksel yazılımın hazır kuralları uyguladığı, yapay zekânın ise yeni verilerle öğrenip esnek karar aldığı belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca birinin özelliği yazılır.
Anahtar kavramlar: önceden yazılmış kurallar, yapay zekâ, yeni verilerle öğrenme, esnek karar
- 12
Soru 12: "Teknoloji çok güzeldir." ifadesinin neden nesnel bir önerme sayılmadığını açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Çünkü kişisel bir değerlendirme içerir; doğru ya da yanlış olduğu değerlendirilemez.
Puanlama: Tam puan: İfadenin kişisel değerlendirme içerdiği ve doğru/yanlış olarak değerlendirilemediği belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca "kişisel görüş olduğu için" gibi eksik bir gerekçe yazılır.
Anahtar kavramlar: önerme, kişisel değerlendirme, doğru veya yanlış
- 13
Soru 13: Yapay zekâ ve artırılmış gerçeklik kullanımının eğitimde yaygınlaşmasının öğrenciler açısından ne gibi bir sonucu olacağına yönelik bir önerme yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Her öğrencinin kendi hızına uygun, bireyselleştirilmiş ve etkileşimli bir öğrenme modeli yaygınlaşacaktır.
Puanlama: Tam puan: Öğrenmenin bireyselleşeceği/kişiye özel ve etkileşimli olacağı yönünde mantıklı bir önerme yazılır. Kısmi puan: Yalnızca eğitimin değişeceği gibi genel bir ifade yazılır.
Anahtar kavramlar: bireyselleştirilmiş öğrenme, kendi hızı, etkileşimli
- 14
Soru 14: Geleneksel bilgisayar sistemleri ile giyilebilir teknolojileri, kullanıcıya sağladıkları hareket özgürlüğü ve veri takibi bakımından karşılaştırınız.
Cevabı göster
Cevap: Geleneksel bilgisayarlar belirli bir mekâna veya fiziksel kullanıma bağlıdır; giyilebilir teknolojiler kesintisiz hareket özgürlüğü ve sürekli veri takibi sağlar.
Puanlama: Tam puan: Geleneksel sistemlerin mekâna bağlı olduğu, giyilebilir teknolojilerin ise hareket özgürlüğü ve sürekli veri takibi sağladığı belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca bir sistemin özelliği ya da yalnızca bir ölçüt (hareket veya veri takibi) belirtilir.
Anahtar kavramlar: mekâna bağlı, hareket özgürlüğü, sürekli veri takibi
- 15
Soru 15: Otomasyon ve yapay zekânın yaygınlaşmasının iş gücü üzerindeki olası etkisine ilişkin bir önerme yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Beden gücüne veya rutin tekrarlara dayalı bazı meslekler ortadan kalkacak, buna karşılık veri analistliği gibi yeni iş alanları ortaya çıkacaktır.
Puanlama: Tam puan: Hem bazı mesleklerin ortadan kalkacağı hem de yeni iş alanlarının ortaya çıkacağı belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca meslek kaybı ya da yalnızca yeni iş alanı belirtilir.
Anahtar kavramlar: otomasyon, ortadan kalkan meslekler, yeni iş alanları
- 16
Soru 16: Teknolojiye erişebilenler ile erişemeyenler arasında oluşabilecek eşitsizliğe ne ad verilir? Bu durumun toplum için neden bir risk olduğunu bir cümleyle değerlendiriniz.
Cevabı göster
Cevap: Dijital bölünme; çünkü teknolojiden yararlanamayan kişiler bilgiye ve yeni imkânlara ulaşamaz, bu da eşitsizliği artırır.
Puanlama: Tam puan: Dijital bölünme adı verilir ve eşitsizlik/erişim eksikliği açısından gerekçelendirilir. Kısmi puan: Yalnızca dijital bölünme adı yazılır.
Anahtar kavramlar: dijital bölünme, eşitsizlik, erişim
- 17
Soru 17: Yapay zekâ sistemlerinin sağlıkta hastalıkları erken teşhis etmesinin toplum için bir fırsatını, kişisel verilerle ilgili bir riskini yazarak değerlendiriniz.
Cevabı göster
Cevap: Fırsat: hastalıklar erken tespit edilip yaşam kalitesi artar; risk: kişisel verilerin gizliliği ve güvenliği tehlikeye girebilir.
Puanlama: Tam puan: Hem bir fırsat (erken teşhis, yaşam kalitesi) hem de bir risk (kişisel verilerin gizliliği/güvenliği) yazılır. Kısmi puan: Yalnızca fırsat ya da yalnızca risk yazılır.
Anahtar kavramlar: erken teşhis, fırsat, kişisel veri gizliliği, risk
Tablolama Programlarına Giriş15 soru
- 1
Soru 1: Tablolama programı nedir? Kısaca açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Verileri satır ve sütunlardan oluşan tabloda saklayan, bu veriler üzerinde hesaplama yapan ve sonuçları grafiğe dönüştüren yazılımdır.
Puanlama: Tam puan: Verilerin satır-sütunlu tabloda tutulduğu ve hesaplama yapılabildiği belirtilir (grafik ifadesi de olabilir). Kısmi puan: Yalnızca 'hesaplama yapan program' ya da 'tablo oluşturan program' denir.
Anahtar kavramlar: satır ve sütun, hesaplama, grafik
- 2
Soru 2: Tablolama programlarının kullanıldığı iki günlük hayat örneği yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Örneğin sınıf not listesi tutmak ve ailenin aylık gelir-gider takibini yapmak.
Puanlama: Tam puan: Ders notundaki kullanım alanlarından (not listesi, ders programı, gelir-gider, bütçe, yoklama, envanter, anket analizi) en az ikisi doğru yazılır. Kısmi puan: Yalnızca bir doğru örnek yazılır.
Anahtar kavramlar: not listesi, gelir-gider, bütçe, yoklama, envanter
- 3
Soru 3: Microsoft Excel, Google E-Tablolar ve LibreOffice Calc programlarının görünümleri farklı olsa da ortak yönleri nedir? Açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Temel çalışma mantıklarının birbirine benzer olması.
Puanlama: Tam puan: Çalışma mantıklarının benzer olduğu belirtilir.
Anahtar kavramlar: temel çalışma mantığı, benzer
- 4
Soru 4: Uygun tablolama programını belirlerken dikkate alınan iki ölçütü yazınız.
Cevabı göster
Cevap: İşletim sistemiyle uyumluluk ve programın ücretli ya da ücretsiz olması (internet ihtiyacı, kullanım kolaylığı da kabul edilir).
Puanlama: Tam puan: Ders notundaki ölçütlerden en az ikisi doğru yazılır. Kısmi puan: Yalnızca bir ölçüt doğru yazılır.
Anahtar kavramlar: işletim sistemi uyumu, ücretli/ücretsiz, internet bağlantısı, kullanım kolaylığı
- 5
Soru 5: Bir çalışma sayfasında B sütunu ile 12. satırın kesiştiği hücrenin adını yazınız ve bu adın nasıl oluştuğunu açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: B12; hücre adı, sütun harfi ile satır numarasının birleşiminden oluşur.
Puanlama: Tam puan: B12 yazılır ve sütun harfi ile satır numarasının birleştiği belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca B12 yazılır.
Anahtar kavramlar: B12, sütun harfi, satır numarası
- 6
Soru 6: Bir çalışma kitabında farklı derslere ait verilerin ayrı sayfalarda tutulması hangi yarar sağlar? Yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Farklı konulara ait verilerin düzenli tutulmasını sağlar.
Puanlama: Tam puan: Verilerin düzenli tutulduğu ve/veya sayfalar arasında kolay geçiş yapıldığı belirtilir.
Anahtar kavramlar: çalışma sayfası, düzenli, sekme
- 7
Soru 7: Tablolama programlarının verimliliğe sağladığı iki katkıyı yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Zaman tasarrufu sağlar ve insan hatasını en aza indirir (veri analizini kolaylaştırır).
Puanlama: Tam puan: Ders notundaki avantajlardan en az ikisi yazılır. Kısmi puan: Yalnızca bir avantaj yazılır.
Anahtar kavramlar: zaman tasarrufu, insan hatası, veri analizi
- 8
Soru 8: Bir sınıftaki öğrenciler, internet tarayıcısı üzerinden aynı dosya üzerinde aynı anda birlikte çalışmak istemektedir. Bu amaç için hangi tür tablolama programı daha uygundur? Nedenini açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Bulut tabanlı program uygundur; çünkü birden fazla kişinin aynı dosya üzerinde eşzamanlı çalışmasına imkân tanır.
Puanlama: Tam puan: Bulut tabanlı program belirtilir ve eşzamanlı ortak çalışma nedeni yazılır. Kısmi puan: Yalnızca 'bulut tabanlı' yazılır, neden belirtilmez.
Anahtar kavramlar: bulut tabanlı, eşzamanlı, ortak çalışma
- 9
Soru 9: Etkin hücre, ad kutusu ve formül çubuğu kavramlarının görevlerini birer cümleyle açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Etkin hücre tıklanarak seçilen hücredir; ad kutusu etkin hücrenin adını gösterir; formül çubuğu seçili hücredeki veriyi veya formülü gösterir.
Puanlama: Tam puan: Üç kavramın görevi de doğru açıklanır. Kısmi puan: Üç kavramdan ikisi doğru açıklanır.
Anahtar kavramlar: etkin hücre, ad kutusu, formül çubuğu
- 10
Soru 10: A2 hücresinde 80, B2 hücresinde 90 değeri bulunmaktadır. C2 hücresine =(A2+B2)/2 formülü yazılıp Enter tuşuna basıldığında hangi sonuç görüntülenir? Formülde parantezin neden kullanıldığını açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: 85; işlem önceliği gereği önce toplamanın yapılması için parantez kullanılır.
Puanlama: Tam puan: Sonuç 85 olarak bulunur ve parantezin toplamanın önce yapılmasını sağladığı açıklanır. Kısmi puan: Yalnızca 85 yazılır ya da yalnızca parantezin nedeni açıklanır.
Anahtar kavramlar: 85, işlem önceliği, parantez, ortalama
- 11
Soru 11: A1, A2, A3, A4 ve A5 hücrelerinde sırasıyla 80, 70, 90, 85 ve 75 değerleri bulunmaktadır. Bu hücreler için =MAK(A1:A5) ve =MİN(A1:A5) fonksiyonlarının vereceği sonuçları bulunuz.
Cevabı göster
Cevap: MAK sonucu 90, MİN sonucu 70'tir.
Puanlama: Tam puan: İki sonuç da (90 ve 70) doğru bulunur. Kısmi puan: Yalnızca biri doğru bulunur.
Anahtar kavramlar: MAK, MİN, en büyük, en küçük
- 12
Soru 12: Bir hücreye 5+3 yazılıp Enter tuşuna basıldığında program bunu neden toplama işlemi olarak yapmaz? Açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Formül eşittir (=) işaretiyle başlamadığı için ifade düz metin olarak algılanır.
Puanlama: Tam puan: Eşittir işareti olmadığı için ifadenin düz metin/sayı olarak algılandığı belirtilir. Kısmi puan: Yalnızca 'başına = konmalıdır' denir, nedeni açıklanmaz.
Anahtar kavramlar: eşittir (=), formül, düz metin
- 13
Soru 13: Formüllerde sayılar yerine hücre adlarının kullanılmasının en önemli yararı nedir? A2 hücresindeki 80 değeri 85 yapılırsa =A2+B2 formülünün bulunduğu C2 hücresinde (B2 = 90) ne olur? Açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Değer değişince sonuç otomatik güncellenir; C2'deki toplam 170'ten 175'e kendiliğinden değişir.
Puanlama: Tam puan: Sonucun otomatik yeniden hesaplandığı belirtilir ve yeni toplam 175 olarak bulunur. Kısmi puan: Yalnızca otomatik güncellemeden bahsedilir, 175 bulunmaz (ya da tersi).
Anahtar kavramlar: otomatik güncelleme, hücre adı, 175
- 14
Soru 14: Aşağıdaki durumlar için hangi grafik türünün daha uygun olduğunu yazınız:
1) Bir öğrencinin aylara göre okuduğu kitap sayısındaki değişimi göstermek
2) Bir ailenin aylık bütçesinin hangi bölümlerden oluştuğunu oran olarak göstermekCevabı göster
Cevap: 1) Çizgi grafik, 2) Pasta grafiği.
Puanlama: Tam puan: İki durum için de doğru grafik türü yazılır. Kısmi puan: Yalnızca biri doğru yazılır.
Anahtar kavramlar: çizgi grafik, pasta grafiği, zaman içindeki değişim, bütünün parçaları
- 15
Soru 15: Bir öğrenci, notlarının ortalamasını hesaplarken bir notu yanlış girmiş ve formülü doğru yazmıştır. Program sonucu doğruymuş gibi göstermiştir. Bu durumda hangi tür hatayla karşılaşılmıştır ve sonucun doğruluğundan emin olmak için ne yapılmalıdır? Açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Yanlış veri girişi hatası vardır; sonucun mantıklı olup olmadığı kontrol edilmeli, veriler doğru ve düzenli girilmelidir.
Puanlama: Tam puan: Hatanın yanlış veri girişinden kaynaklandığı belirtilir ve sonuçların mantıklı olup olmadığının kontrol edilmesi gerektiği yazılır. Kısmi puan: Yalnızca hatanın nedeni ya da yalnızca kontrol gerekliliği yazılır.
Anahtar kavramlar: yanlış veri, mantıklı olup olmadığı, kontrol
Gerçek Yaşam Problemleri ile Tablolama16 soru
- 1
Soru 1: Tablolama programlarına örnek olan üç yazılımın adını yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Microsoft Excel, Google Sheets, LibreOffice Calc.
Puanlama: Tam puan: Üç programın adı doğru yazılmış. Kısmi puan: İki programın adı doğru yazılmış.
Anahtar kavramlar: Excel, Google Sheets, LibreOffice Calc
- 2
Soru 2: Bir tablolama programında sütun harfi C, satır numarası 4 olan hücrenin adını yazınız ve D2:D9 gösteriminin neyi ifade ettiğini açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Hücrenin adı C4'tür; D2:D9, D2 ile D9 arasındaki hücrelerden oluşan bir aralığı gösterir.
Puanlama: Tam puan: C4 doğru yazılmış ve D2:D9'un hücre aralığı olduğu belirtilmiş. Kısmi puan: Yalnız C4 yazılmış ya da yalnız aralık kavramı doğru açıklanmış.
Anahtar kavramlar: C4, hücre adı, aralık
- 3
Soru 3: Tablolama programında hücrelere yazılan sayı, sözcük, tarih ya da ölçüm değerlerinin her birine ne ad verilir? Yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Veri.
Puanlama: Tam puan: "Veri" cevabı yazılmış.
Anahtar kavramlar: veri
- 4
Soru 4: Bir durumun tablolama programına uygun olup olmadığını belirlemek için bakılan ölçütlerden iki tanesini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Sayısal ya da kategorilere ayrılabilen veri bulunması; verinin birden fazla kişi, gün, ürün veya olay için tekrarlanması (ya da tekrar eden hesaplama gerekmesi, karşılaştırma/grafik yapılmasının faydalı olması).
Puanlama: Tam puan: Ölçütlerden en az ikisi doğru yazılmış. Kısmi puan: Yalnız bir ölçüt doğru yazılmış.
Anahtar kavramlar: sayısal veri, tekrar eden veri, hesaplama, karşılaştırma
- 5
Soru 5: Okul kantininde bir hafta boyunca satılan ürünlerin günlük adetlerinin takip edilmesi durumunun tablolama programına uygun olmasının nedenini açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Çünkü sayısal veri vardır, birçok gün ve ürün için tekrarlanır; toplama, karşılaştırma ve grafik yapmak gerekir.
Puanlama: Tam puan: Verinin sayısal olması ve birçok gün/ürün için tekrarlanmasından en az biri, hesaplama ya da karşılaştırma ihtiyacıyla birlikte belirtilmiş. Kısmi puan: Yalnız "veri olduğu" gibi genel bir neden yazılmış.
Anahtar kavramlar: sayısal veri, tekrar, toplama, karşılaştırma
- 6
Soru 6: Tabloya veri aktarılırken satırların ve sütunların neyi temsil edecek şekilde düzenlendiğini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Her satır bir kaydı, her sütun o kayda ait bir özelliği temsil eder.
Puanlama: Tam puan: Satırın kaydı, sütunun özelliği temsil ettiği doğru yazılmış. Kısmi puan: Yalnız biri doğru yazılmış.
Anahtar kavramlar: satır, kayıt, sütun, özellik
- 7
Soru 7: İyi bir araştırma sorusunun sahip olması gereken özelliklerden iki tanesini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Açık ve net olması; verinin bağlamına uygun olması; ölçülebilir ya da karşılaştırılabilir cevap gerektirmesi; mevcut verilerle cevaplanabilir olması.
Puanlama: Tam puan: Özelliklerden en az ikisi doğru yazılmış. Kısmi puan: Yalnız bir özellik doğru yazılmış.
Anahtar kavramlar: açık ve net, bağlama uygun, ölçülebilir, cevaplanabilir
- 8
Soru 8: "Video güzel olmuş mu?" sorusunun neden iyi bir araştırma sorusu olmadığını açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Kişisel beğeniye dayandığı için veriye dökülemez, ölçülemez.
Puanlama: Tam puan: Sorunun kişisel görüşe/beğeniye dayandığı ve ölçülemediği ya da veriye dökülemediği belirtilmiş. Kısmi puan: Yalnız "iyi bir soru değil" gibi gerekçesiz ya da belirsiz bir ifade yazılmış.
Anahtar kavramlar: kişisel beğeni, ölçülemez, veriye dökülemez
- 9
Soru 9: Aşağıdaki durumlardan tablolama programına uygun olanları ve olmayanları nedenleriyle birlikte yazınız.
I. Sınıftaki öğrencilerin boy ve kilo ölçümlerinin tutulması
II. Bir öğrencinin en sevdiği rengin yazılması
III. Spor turnuvasındaki takımların puan durumunun izlenmesiCevabı göster
Cevap: I ve III uygundur (sayısal, tekrarlanan veri; hesaplama ve karşılaştırma yapılır); II uygun değildir (tek kişinin tek tercihidir).
Puanlama: Tam puan: I ve III uygun, II uygun değil olarak ayrılmış ve her ayrım gerekçelendirilmiş. Kısmi puan: Ayrım doğru yapılmış ancak gerekçe eksik ya da yalnız bir tanesi gerekçelendirilmiş.
Anahtar kavramlar: uygun, sayısal veri, tek kişinin tercihi
- 10
Soru 10: Bir öğrenci, tabloya aktardığı verilerin sonraki hesaplamalarda ve grafiklerde doğru çıkması için sütun başlıklarını açık yazmak istemektedir. Sütun başlıklarının açık ve birimlerin belli olmasının neden önemli olduğunu açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Hücredeki sayının ne anlama geldiği (lira, dakika, öğrenci vb.) anlaşılsın; hesaplamalar ve grafikler doğru ve anlamlı olsun.
Puanlama: Tam puan: Sayının neyi ifade ettiğinin anlaşılması ile hesaplama/grafiğin doğruluğu ilişkilendirilmiş. Kısmi puan: Yalnız "anlaşılır olsun" gibi genel bir ifade yazılmış.
Anahtar kavramlar: sütun başlığı, birim, doğru hesaplama, anlamlı grafik
- 11
Soru 11: Bir okuldaki 6. sınıf öğrencilerinin bir haftalık kitap okuma süreleri ölçülerek tabloya aktarılacaktır. Bu bağlamda veriyle cevaplanabilecek bir araştırma sorusu yazınız ve sorunun bu özelliğini sağlayan soru kelimesini belirtiniz.
Cevabı göster
Cevap: Örnek: "6. sınıf öğrencilerinin bu hafta günlük ortalama kitap okuma süresi kaç dakikadır?" (soru kelimesi: kaç / ortalama).
Puanlama: Tam puan: Bağlama uygun, ölçülebilir bir soru yazılmış ve "kaç/en çok/ortalama" gibi bir soru ifadesi belirtilmiş. Kısmi puan: Soru bağlama uygun ancak soru kelimesi belirtilmemiş ya da soru yeterince net değil.
Anahtar kavramlar: araştırma sorusu, ortalama, kaç, bağlama uygun
- 12
Soru 12: Bir öğrenci, harçlığını takip etmek için A sütununa günlerin adını, B sütununa harcama miktarlarını (B1'den B5'e kadar) yazmıştır. Haftalık toplam harcamayı B6 hücresinde ve günlük ortalama harcamayı B7 hücresinde hesaplatmak için hangi fonksiyonları nasıl yazması gerektiğini yazınız.
Cevabı göster
Cevap: B6'ya =TOPLA(B1:B5), B7'ye =ORTALAMA(B1:B5) yazmalıdır.
Puanlama: Tam puan: İki fonksiyon da doğru hücre aralığıyla yazılmış. Kısmi puan: Yalnız bir fonksiyon doğru yazılmış ya da aralık hatalı.
Anahtar kavramlar: =TOPLA(B1:B5), =ORTALAMA(B1:B5), fonksiyon, hücre aralığı
- 13
Soru 13: Araştırma sorusu oluştururken izlenen adımları sırasıyla kısaca yazınız.
Cevabı göster
Cevap: Önce bağlam (kişi grubu, yer, zaman) tanımlanır; merak edilen konular listelenip veriyle cevaplanabilenler seçilir; kalan sorular "kaç, hangi, ortalama" gibi sözcüklerle netleştirilir.
Puanlama: Tam puan: Bağlamı tanımlama, uygun soruları eleme ve soru kelimeleriyle netleştirme adımları doğru sırayla yazılmış. Kısmi puan: Adımlardan yalnız ikisi doğru yazılmış ya da sıra karışık.
Anahtar kavramlar: bağlam, merak edilen konular, veri toplanarak cevaplanabilir, netleştirme
- 14
Soru 14: "Okulumuzdaki öğrenciler hangi sporu seviyor?" araştırma sorusunun kapsamı çok geniştir. Bu sorunun kapsamını daraltarak veriyle cevaplanabilir hâle getiriniz.
Cevabı göster
Cevap: Örnek: "6/A sınıfındaki öğrencilerin kaçı futbolu, kaçı voleybolu tercih ediyor?" (sınıf, hafta vb. sınır içinde, "kaç" ile).
Puanlama: Tam puan: Soru sınıf/hafta/etkinlik gibi bir sınırla daraltılmış ve ölçülebilir bir ifade içeriyor. Kısmi puan: Kapsam daraltılmış ancak soru hâlâ ölçülemez ya da belirsiz.
Anahtar kavramlar: kapsam, sınır, kaç, ölçülebilir
- 15
Soru 15: Bir öğrenci haftalık harcamalarını tabloya girmiş ve B6 hücresine =TOPLA(B1:B5) yazarak toplamı bulmuştur. Daha sonra salı gününe ait harcamayı yanlış yazdığını fark edip düzeltmiştir. Düzeltmeden sonra B6 hücresindeki sonuca ne olacağını nedeniyle birlikte açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Sonuç otomatik olarak yeniden hesaplanır; çünkü bağlı formül ve fonksiyonlar hücre değeri değişince kendiliğinden güncellenir.
Puanlama: Tam puan: Sonucun otomatik olarak güncelleneceği ve nedeninin formül/fonksiyonun bağlı olduğu hücre değişince yeniden hesaplanması olduğu yazılmış. Kısmi puan: Sonucun değişeceği yazılmış ancak neden belirtilmemiş.
Anahtar kavramlar: otomatik, yeniden hesaplanır, formül, fonksiyon
- 16
Soru 16: Bir sınıfın haftalık kitap okuma sürelerini gösteren sayısal sonuçlar elde edilmiştir. Bu sonuçları sütun veya çizgi grafiği gibi bir biçimde göstermenin sağladığı faydayı açıklayınız.
Cevabı göster
Cevap: Sayılar arasındaki farklar ve eğilimler gözle daha kolay fark edilir.
Puanlama: Tam puan: Grafiğin farkları ve eğilimleri görmeyi kolaylaştırdığı belirtilmiş. Kısmi puan: Yalnız "daha güzel görünür" gibi genel bir ifade yazılmış.
Anahtar kavramlar: grafik, fark, eğilim, görselleştirme
Öğretmenler içinKapsam, kağıtlar ve yazılı hazırlama
Hangi konudan kaç soru çıkar?
MEB her öğrenme çıktısından kaç soru sorulacağını 0 senaryo olarak yayımladı; okulunuzdaki zümre bunlardan birini seçer.
| Konu |
|---|
Kendi yazılınızı hazırlayın
Bu sorulardan seçin, puanlayın, MEB dağılımına göre kontrol edin; PDF ya da Word indirin.
Yazılı hazırla →