Bölüm 1 / 3
İletken ve Yalıtkan Maddeler
📖 Konu Anlatımı
İletken Maddeler
Elektrik enerjisinin bir noktadan başka bir noktaya geçişini sağlayan maddelere iletken maddeler denir. Bakır, alüminyum, gümüş ve altın gibi metaller katı iletken maddelere örnek gösterilir.
Bazı sıvı maddeler de elektrik enerjisini iletebilir. Tuzlu su, sirke, limon suyu ve sabunlu su sıvı iletken maddeler arasında yer alır.
Yalıtkan Maddeler
Elektrik enerjisinin bir noktadan başka bir noktaya geçişini engelleyen maddelere yalıtkan maddeler adı verilir. Kauçuk, mum, plastik, silgi, yün, sünger, cam, porselen ve tahta katı yalıtkan maddelerdir.
Şekerli su, alkollü su ve kolonya elektrik enerjisini iletmeyen sıvı yalıtkan maddelere örnektir.
💭 Düşün / Hayal Et / Dene
Karşılaştır: Mutfağımızda bulunan tuzlu su ile şekerli suyun elektrik enerjisini iletme durumları arasındaki farkı düşününüz.
Bölüm 2 / 3
İletkenlik Test Devresi
📖 Konu Anlatımı
Test Devresi Tasarımı
Maddelerin elektriksel iletkenlik durumlarını belirlemek için basit elektrik devreleri kullanılır. Basit bir elektrik devresinde pil, ampul, anahtar ve bağlantı kablosu yer alır.
İletkenlik testinin yapıldığı devrenin açık kalan iki ucuna test ucu adı verilir. İletkenlik özelliği incelenmek istenen maddeler bu test uçlarına temas ettirilir.
Ölçüm ve Değerlendirme
Test uçları arasına farklı maddeler konularak devredeki ampulün ışık verme durumu incelenir. Test uçlarına bağlanan madde iletkense devre tamamlanır ve ampul ışık verir.
Test uçlarına yalıtkan bir madde bağlandığında elektrik enerjisi iletilemez. Bu durumda devredeki ampul ışık vermez.
💭 Düşün / Hayal Et / Dene
Dene: Evinizdeki tahta kaşık ve metal çatalı basit bir test devresinin uçlarına değdirdiğinizde ampulün ışık verip vermeyeceğini gözünüzde canlandırınız.
Bölüm 3 / 3
Günlük Yaşamda Yalıtım ve Güvenlik
📖 Konu Anlatımı
Elektrik Yalıtımı
Günlük yaşamda kullanılan priz, elektrik anahtarı ve kablo gibi gereçlerde plastik ile mika maddeleri kullanılır. Bu yalıtkan malzemeler elektriğin oluşturabileceği tehlikeli durumları önler.
Hava normal şartlarda yalıtkan bir maddedir. Ancak yağışlı havalarda nemin ve yüksek elektrik enerjisinin etkisiyle şimşek veya yıldırım olayları sırasında iletken hâle gelebilir.
Koruyucu Ekipmanlar
Elektrik direkleri ve trafoların bakımında çalışan teknisyenler iş güvenliği için özel koruyucu ekipmanlar kullanır. Bu çalışanlar yalıtkan eldiven, ayakkabı, izole halı ve sehpa gibi araçlarla elektrik çarpmasından korunur.
💭 Düşün / Hayal Et / Dene
Günlük Hayattan Bul: Çevrenizde elektrik çarpmasını önlemek amacıyla yalıtkan maddelerin kullanıldığı iki farklı kullanım alanı bulunuz.