Işığın Soğurulması

Işığın Soğurulması

Işık bir maddeyle karşılaştığında maddeden geçebilir, yansıyabilir ya da madde tarafından tutulabilir. Işığın cisimler tarafından tutulması olayına soğurulma denir.

Soğurulan ışık enerjisi cisimlerde ısı enerjisine dönüşür. Bu durum ışık alan cisimlerin sıcaklığının artmasına neden olur.

Renklerin Soğurmaya Etkisi

Açık renkli cisimler üzerine düşen ışığın büyük bir kısmını yansıtır. Koyu renkli cisimler ise üzerine düşen ışığın büyük bir kısmını soğurur.

Bu nedenle kış aylarında koyu renkli giysiler, yaz aylarında ise açık renkli giysiler tercih edilir. Güneşli bir günde siyah renkli bir araba beyaz renkli bir arabaya göre daha fazla ısınır.

Radyometre

Işığın soğurulması ilkesiyle çalışan araçlardan biri radyometre olarak adlandırılır.

Radyometreler üzerine düşen ışığın soğurulmasıyla ışık enerjisini hareket enerjisine dönüştürür. Bu araçlar ortamdaki ışık şiddetinin ölçülmesinde kullanılır.

Beyaz Işık

Güneş ışığı beyaz ışık olarak bilinir ve tüm ışık renklerinin birleşiminden oluşur.

Prizmalar üzerine gelen beyaz ışığı kırarak renklerine ayırır. Beyaz ışık prizmadan geçtiğinde sırasıyla kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi, lacivert ve mor renkli ışıklara ayrılır.

Yağmur damlalarından geçen Güneş ışığının renklere ayrılmasıyla gökkuşağı oluşur. CD yüzeylerinde, avizelerde ve sabun köpüklerinde de beyaz ışığın renklere ayrıldığı gözlemlenebilir.

Ana ve Ara Renkler

Beyaz ışığı oluşturan renklerden kırmızı, yeşil ve mavi ana renkler olarak kabul edilir.

Sarı, magenta ve cyan (sayen) ise ara renkler olarak adlandırılır.

Yedi renge boyanmış bir Newton çarkı hızla döndürüldüğünde beyaz renk görülür. Bu durum beyaz ışığın farklı renklerdeki ışıkların birleşiminden oluştuğunu kanıtlar.

Cisimlerin Rengini Algılama

Bir cismin görülebilmesi için cisimden yansıyan ışınların göze ulaşması gerekir. Cisimler yansıttığı ışığın renginde görünür ve kendi rengi dışındaki ışıkları soğurur.

Kırmızı bir elma üzerine düşen beyaz ışıktaki kırmızı rengi yansıtırken diğer renkleri soğurduğu için kırmızı görünür.

Beyaz bir cisim üzerine gelen beyaz ışığın tüm renklerini yansıttığı için beyaz görünür. Siyah bir cisim ise üzerine gelen beyaz ışığın tüm renklerini soğurduğu için siyah görünür.

Renkli Işık Altında Cisimler

Ana renklerdeki bir cisme kendi renginde ışık gönderilirse cisim ışığı yansıtır ve kendi renginde görünür.

Ana renklerdeki bir cisme farklı bir ana renkte ışık gönderilirse cisim ışığı soğurur ve yansıyan ışık olmadığı için siyah görünür. Örneğin mavi renkli bir çantaya mavi ışık gönderilirse çanta mavi görünür; kırmızı veya yeşil ışık gönderilirse çanta siyah görünür.

Beyaz bir çantaya mavi ışık gönderilirse çanta mavi görünür. Yeşil renkli bir şapkaya mavi ışık altında bakıldığında şapka siyah görünür.

Güneş Enerjisi

Güneş, Dünya için temiz, yenilenebilir ve çevre dostu olan doğal bir enerji kaynağıdır.

Fosil yakıtların azalması ve çevre sorunlarının artması sebebiyle güneş enerjisinden yararlanma teknolojileri büyük önem kazanmıştır.

Güneş panelleri ve güneş kolektörleri güneş enerjisinden faydalanmak için kullanılan temel araçlardır.

Güneş Panellerinin Kullanım Alanları

Güneş panelleri güneş ışığını doğrudan elektrik enerjisine dönüştürür. Bu paneller ışığı daha fazla soğurabilmesi için koyu renkli tasarlanır.

Güneş panelleri evlerde, elektrik santrallerinde, sokak lambalarında, park ve bahçe aydınlatmalarında kullanılır. Seralarda sıcaklık ve nem kontrolü sağlanmasında, tarım alanlarının sulanmasında güneş enerjili sistemlerden yararlanılır.

Elektrikli otomobillerin şarj istasyonlarında, hesap makinelerinde, kol saatlerinde, fenerlerde, uzay araçlarında ve su arıtma sistemlerinde güneş enerjisi teknolojileri tercih edilir.